Πότε πρέπει να γίνεται η αποκατάσταση του μαστού μετά τη μαστεκτομή;

Λιγότερες από μία στις δύο γυναίκες που χειρουργούνται για καρκίνο στο στήθος κάνουν επανορθωτική επέμβαση για να αποκαταστήσουν τον μαστό που έχασαν. Όπως αποκαλύπτουν οι έρευνες, κύρια αιτία γι αυτό είναι η ελλιπής ενημέρωση για τις επανορθωτικές επεμβάσεις, η οποία αφενός τις εμποδίζει να πάρουν την απόφαση να χειρουργηθούν, αφετέρου δημιουργεί αναίτιους φόβους (π.χ. για την ασφάλεια των χρησιμοποιούμενων ενθεμάτων ή ότι ο νέος μαστός θα εμποδίζει την ανίχνευση του καρκίνου).

Υπάρχουν βέβαια και γυναίκες που αποφεύγουν την επανορθωτική επέμβαση επειδή δεν θέλουν να ξαναμπούν στο χειρουργείο, ενώ άλλες δεν την θεωρούν απαραίτητη.

Η μαστεκτομή είναι μία από τις ευρύτερα εφαρμοζόμενες χειρουργικές επεμβάσεις στον κόσμο. Σύμφωνα με στοιχεία της Ευρωπαϊκής Στατιστικής Αρχής (Eurostat), περισσότερες από 500.000 μερικές και ολικές μαστεκτομές πραγματοποιούνται κάθε χρόνο στα 22 από τα 28 κράτη-μέλη της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τα οποία υπάρχουν διαθέσιμα στατιστικά στοιχεία (η Ελλάδα δεν συμπεριλαμβάνεται σε αυτά).

Όπως εξηγεί ο πλαστικός χειρουργός Δρ. Δημήτρης Δρακωτός, «η επανορθωτική επέμβαση στο μαστό μπορεί να γίνει ταυτοχρόνως με την μερική ή ολική μαστεκτομή ή σε δεύτερο χρόνο, ακόμα και αρκετούς μήνες ή και χρόνια μετά την αρχική επέμβαση. Στη διάρκειά της ο χειρουργός τυπικά δημιουργεί το σχήμα του μαστού χρησιμοποιώντας ένα τεχνητό ένθεμα σιλικόνης, ιστούς από άλλα τμήματα του σώματος της γυναίκας ή συνδυασμό των δύο».

Η έναρξη της αποκατάστασης ταυτοχρόνως με τη μαστεκτομή έχει αρκετά πλεονεκτήματα, τόσο χειρουργικά όσο και ψυχολογικά, αφού βοηθά τη γυναίκα να αναρρώσει πιο γρήγορα από το ψυχολογικό σοκ της αφαίρεσης του μαστού, λέει ο Δρ. Δρακωτός. Ωστόσο, η ταυτόχρονη μαστεκτομή και αποκατάσταση συνήθως δεν είναι εφικτή όταν η γυναίκα πρόκειται στη συνέχεια να υποβληθεί σε ακτινοθεραπεία. «Η ακτινοθεραπεία, που συνήθως αρχίζει μέσα σε οκτώ εβδομάδες από την μαστεκτομή, σχετίζεται με αυξημένο κίνδυνο επιπλοκών και αποτυχίας της επανορθωτικής επέμβασης», εξηγεί ο ειδικός. «Αυτός είναι και ο λόγος που συνήθως συνιστούμε στη γυναίκα να κάνει αποκατάσταση μετά το τέλος της ακτινοθεραπείας, συνήθως 6-12 μήνες αργότερα».

Αν, όμως, η γυναίκα πρόκειται να κάνει χημειοθεραπεία, πιθανώς μπορεί να κάνει ταυτόχρονη επανόρθωση, διότι η χημειοθεραπεία δεν φαίνεται να αποτελεί σημαντικό παράγοντα κινδύνου για επιπλοκές ή αποτυχία της επανορθωτικής επέμβασης.

Σους πιθανούς κινδύνους αποτυχίας της επανορθωτικής επέμβασης φαίνεται να παίζουν ρόλο το κάπνισμα και η παχυσαρκία, που σχετίζονται επίσης με αυξημένο κίνδυνο επιπλοκών των εγχειρήσεων.