Διεθνής Ημέρα Γυναικών και Κοριτσιών στην Επιστήμη

Στα μέσα του 19ου αιώνα στη Νέα Υόρκη οι γυναίκες ύψωσαν τη φωνή τους, διεκδικώντας αξιοπρέπεια, δικαιότερες συνθήκες εργασίας και ισότιμη μεταχείριση. Εκείνη η ιστορική κινητοποίηση δεν αποτέλεσε απλώς μια εργασιακή διαμαρτυρία· σηματοδότησε την απαρχή ενός διαρκούς αγώνα για κοινωνική αναγνώριση και ουσιαστική ισότητα. Ο χρόνος κύλησε, οι κοινωνίες μεταμορφώθηκαν, οι ρόλοι εξελίχθηκαν, όμως το αίτημα για πραγματική ισοτιμία παραμένει βαθιά επίκαιρο.

Η 11η Φεβρουαρίου, Διεθνής Ημέρα Γυναικών και Κοριτσιών στην Επιστήμη, μας υπενθυμίζει ότι η πρόοδος δεν είναι αυτονόητη. Η UNESCO επισημαίνει ότι λιγότερο από το ένα τρίτο των ερευνητών παγκοσμίως είναι γυναίκες. Το γεγονός αυτό δεν είναι απλώς στατιστικό στοιχείο· είναι κοινωνικός δείκτης. Δείκτης του πόσο δρόμο έχουμε ακόμη να διανύσουμε ώστε η επιστήμη να αντικατοπτρίζει πραγματικά την κοινωνία που υπηρετεί. Γιατί η επιστήμη δεν είναι ουδέτερη. Διαμορφώνεται από τις φωνές που συμμετέχουν σε αυτήν. Και όταν αυτές οι φωνές δεν ακούγονται με ισότιμο τρόπο, η γνώση που παράγεται στερείται πληρότητας και δεν μπορεί να ανταποκριθεί ουσιαστικά και δίκαια στις πραγματικές ανάγκες της κοινωνίας.

Στον χώρο της φαρμακευτικής επιστήμης, η συμβολή των γυναικών είναι πολυδιάστατη και καθοριστική, καθώς εκτείνεται από την έρευνα και ανάπτυξη νέων φαρμακευτικών μορίων, την ανακάλυψη και ανάπτυξη καινοτόμων θεραπειών έως την κλινική φαρμακευτική πρακτική, τη φαρμακοεπαγρύπνηση, τη δημόσια υγεία και την ενσωμάτωση της τεχνητής νοημοσύνης στην καθημερινή φροντίδα. Η φαρμακευτική σήμερα δεν περιορίζεται στο κοινοτικό φαρμακείο –αν και αυτό παραμένει πυρήνας κοινωνικής συνοχής– αλλά διευρύνεται στη βιοτεχνολογία, στην εξατομικευμένη ιατρική, στην ψηφιακή υγεία, στην πρόληψη, στη διαχείριση χρόνιων νοσημάτων και στην ενίσχυση της ανθεκτικότητας των συστημάτων υγείας στο πλαίσιο της βιώσιμης ανάπτυξης. Σε αυτό το δυναμικό και εξελισσόμενο περιβάλλον, η γυναικεία παρουσία δεν είναι απλώς αριθμητική αλλά ουσιαστικά ποιοτική, καθώς συνδυάζει επιστημονική τεκμηρίωση, ενσυναίσθηση, κοινωνική ευαισθησία, συνεργατικότητα και μια ηγεσία με ανθρώπινο πρόσωπο που διαμορφώνει το παρόν και το μέλλον του επαγγέλματος.

Παρά τη σημαντική παρουσία των γυναικών στις σπουδές και στην επαγγελματική πράξη, η πλήρης εκπροσώπησή τους σε θέσεις λήψης αποφάσεων δεν έχει ακόμη επιτευχθεί. Η ισότητα δεν εξαντλείται στη συμμετοχή· ολοκληρώνεται στην ηγεσία. Και η φαρμακευτική επιστήμη χρειάζεται ηγεσία που να συνδυάζει επιστημονική αριστεία με κοινωνική ευαισθησία, καινοτομία με ενσυναίσθηση.

Διεθνής πρωτοβουλία αναδεικνύει τη γυναικεία ηγεσία στη Φαρμακευτική

Σε αυτό το διεθνές πλαίσιο, η Ελλάδα δηλώνει παρούσα. Η χώρα μας ταξιδεύει στον κόσμο και αποκτά φωνή στο FIPWiSE Global Online Summit 2026, που θα πραγματοποιηθεί στις 12 Φεβρουαρίου, με αφορμή τη Διεθνή Ημέρα Γυναικών και Κοριτσιών στην Επιστήμη και τη συμπλήρωση έξι ετών δράσης του δικτύου FIPWiSE. Η πρωτοβουλία αυτή της Διεθνούς Φαρμακευτικής Ομοσπονδίας (FIP), σε συνεργασία με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας (WHO), την UNESCO και την UN Women, αναδεικνύει τη γυναικεία ηγεσία, την ανθεκτικότητα και την καινοτομία στη φαρμακευτική και στις φαρμακευτικές επιστήμες, καταλήγοντας σε μια συλλογική δέσμευση για την προώθηση της ισότητας και της συμπεριληπτικής ηγεσίας παγκοσμίως. Πληροφορίες και εγγραφή στο διαδικτυακό συνέδριο είναι διαθέσιμες στον σύνδεσμο εδώ.

Η κοινωνία έχει ανάγκη από μια συμπεριληπτική επιστήμη

Η ελληνική φαρμακευτική κοινότητα στέλνει ένα ηχηρό μήνυμα εξέλιξης. Ένα μήνυμα ότι μπορούμε να καινοτομήσουμε, να διαμορφώσουμε πολιτικές υγείας, να συμβάλουμε στον παγκόσμιο διάλογο και να ενισχύσουμε το κοινωνικό αποτύπωμα του επαγγέλματος.

Αν φανταστούμε έναν κόσμο πραγματικής ισότητας των φύλων, θα δούμε έναν κόσμο όπου η επιστήμη αξιοποιεί ολόκληρο το ανθρώπινο δυναμικό της. Έναν κόσμο χωρίς προκαταλήψεις και αποκλεισμούς, όπου η ποικιλομορφία ενισχύει τη δημιουργικότητα και η δικαιοσύνη ενδυναμώνει την πρόοδο.

Στη φαρμακευτική, αυτό μεταφράζεται σε καλύτερη φροντίδα για τους ασθενείς, σε πιο βιώσιμα και ανθεκτικά συστήματα υγείας και σε καινοτομίες που υπηρετούν πραγματικές κοινωνικές ανάγκες. Η επιστήμη της φαρμακευτικής εξελίσσεται. Οι γυναίκες τη διαμορφώνουν. Και η κοινωνία έχει ανάγκη από μια επιστήμη που δεν αφήνει κανέναν πίσω.

Η Αλίκη Πελετίδη είναι επίκουρη καθηγήτρια Κλινικής Φαρμακευτικής Πρακτικής, συντονίστρια Προγράμματος Φαρμακευτικής UNIC ATHENS και του ΜΠΣ Προηγμένη Κλινική Πράξη στο Κοινοτικό Φαρμακείο (εξ αποστάσεως εκπαίδευση), Τμήμα Επιστημών Υγείας, Πανεπιστήμιο Λευκωσίας.