Το φάρμακο στην Ελλάδα

54 | ΤΟ ΦΑΡΜΑΚΟ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ INSIGHTS | Η ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΦΑΡΜΑΚΟΥ ΣΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ Ούτε η ελεύθερη χρήση ούτε οι αυθαίρετοι περιορισμοί είναι υπέρ των ασθενών. Το πρόβλημα είναι εξαιρετικά δύσκολο να λυθεί και αποτελεί στοίχημα για πολλές χώρες με ικανούς προϋπολογισμούς και προηγμένα συστήματα αξιολόγησης των νέων φαρμάκων. Πόσο δε μάλλον για τη χώρα μας. Δια- χρονικά, οι έως τώρα πολιτικές φαρμάκου έχουν περιορίσει τη δημιουργία προϋποθέσεων επίλυσης του προβλήματος. Πιθανώς, η μοναδική διέξοδος για τη δημιουργία των προ- ϋποθέσεων να είναι η πλήρης διαφάνεια στην αξιολόγηση και τη χρήση των φαρμάκων. Χάριν της διαφάνειας, ας δούμε την κατανομή της δαπά- νης του 1,14 δισ. ευρώ στα 122 δημόσια νοσοκομεία της χώρας, σύμφωνα πάντα με τα δημοσιευμένα στοιχεία του υπουργείου Υγείας. Το μεγαλύτερο σε δαπάνη νοσοκομείο άγγιξε το 2022 κοντά στα 80 εκατ. ευρώ για φάρμακα και το μικρότερο λίγες χιλιάδες ευρώ. Δικαιολογείται αυτή η εικόνα στη βάση της δυναμικότητας των νοσοκομείων; Είναι το νοσοκομείο με τη μεγαλύτερη δαπάνη, το πρώτο και σε νοσηλευτική κίνηση; Για μια τεκμηριωμένη απάντηση θα έπρεπε η Πολιτεία να έχει σοβαρούς μηχανισμούς συλλογής και διάθεσης των δεδομένων για το φάρμακο. Η επιστημονική κοινότητα θα μπορούσε με βάση την επεξεργασία αυτών των πληροφο- ριών να παράγει τεκμηριωμένες απαντήσεις. Δυστυχώς, έως σήμερα η Πολιτεία επιδεικνύει μια έντονη απροθυμία να συλλέξει, πολλώ δε μάλλον να διαθέσει, αυτές τις πλη- ροφορίες. Μια απροθυμία σαφώς ανεξήγητη διαχρονικά. Πόσο εύκο- λο είναι να επικαλούμαστε το εμπορικό απόρρητο ή τόσες άλλες δικαιολογίες για τους λόγους που δεν μπορούμε να πράξουμε κάτι τέτοιο, όταν οι υπόλοιπες χώρες δείχνουν το δρόμο σεβόμενες τους πολίτες τους, δημοσιοποιώντας τα δεδομένα του συστήματος υγείας τους. Ενδεικτικό είναι το παράδειγμα της Δανίας (www.medstat.dk ), όπου κάθε νοσοκομείο διαθέτει σε δημόσια προβολή τις αναλώσεις του. Εν κατακλείδι, τα ανοικτά δεδομένα για τα φάρμακα είναι ικανή και αναγκαία συνθήκη για τον έλεγχο της χρήσης των νέων, ακριβών φαρμάκων, έτσι ώστε να χρησιμοποιούνται μόνο εκεί που είναι απολύτως αναγκαία. Στην Ευρώπη, η συνταγογράφηση ενός φαρμάκου υψηλής τιμής αποτελεί απόφαση του γιατρού, συνεπικουρούμενου όμως και από άλλες ειδικότητες επιστημόνων υγείας. Αν στο πρώτο διάγραμμα προσθέσουμε και το κόστος φαρ- μάκου ανά ημέρα νοσηλείας, θα περιμέναμε ότι η τιμή είναι σχεδόν παρόμοια –τουλάχιστον για τα Γενικά Νοσοκομεία– κάτι που δεν προκύπτει από το δεύτερο διάγραμμα». Η πολυφαρμακία ως πραγματικότητα Οι περισσότεροι θεωρούν ότι η πολυφαρμακία είναι απλά η κατανάλωση πολλών φαρμάκων. Ωστόσο, η πολυφαρμακία είναι μια πολύ πιο σύνθετη κατάσταση που αφορά μεγάλο αριθμό ασθενών, ειδικά μεγάλης ηλικίας και αφορά τη λήψη φαρμάκων χωρίς εμφανή ένδειξη, την ταυτόχρονη χρήση φαρμάκων που αλληλεπιδρούν μεταξύ τους, τη χρήση θερα- πευτικών ισοδύναμων για τη θεραπεία της ίδιας ασθένειας, καθώς και τη χρήση άλλων φαρμάκων για τη θεραπεία ανε- πιθύμητων ενεργειών από τη βασική θεραπεία. 80.000.000 € Νοσοκομεία και Φάρμακο 26/1/2024 • ΔΑΠΑΝΗ ΦΑΡΜΑΚΟΥ (Κάθε κουκίδα αντιστοιχεί σε ένα νοσοκομείο) 70.000.000 € 60.000.000 € 50.000.000 € 40.000.000 € 30.000.000 € 20.000.000 € 10.000.000 € 0 € 1 5 9 13 17 21 25 29 33 37 41 45 49 53 57 61 65 69 73 77 81 85 89 93 97 101 105 109 113 117 121 Δαπάνη φαρμάκου ανά νοσοκομείο 80.000.000 € 800 € • ΔΑΠΑΝΗΦΑΡΜΑΚΟΥ • ΔΑΠΑΝΗ ΦΑΡΜΑΚΟΥ / ΗΜΕΡΕΣ ΝΟΣΗΛΕΙΑΣ 70.000.000 € 700 € 60.000.000 € 600 € 50.000.000 € 500 € 40.000.000 € 400 € 30.000.000 € 300 € 20.000.000 € 200 € 10.000.000 € 100 € 0 € 0 € 1 5 9 13 17 21 25 29 33 37 41 45 49 53 57 61 65 69 73 77 81 85 89 93 97 101 105 109 113 117 121 Νοσοκομεία και Φάρμακο 26/1/2024