Healthcare Leaders 2025

I N S I G H T S 16 | HEALTHCARE LEADERS - ΝΟΈΜΒΡΙΟΣ 2025 Ποιότητα στην Υγεία: Hθική επιλογή και οικονομική αναγκαιότητα υγείας για παροχή ποιοτικής φροντίδας. Αντίστοιχα, ο ΟΟΣΑ σε παλαιότερη μελέτη του έχει εκτιμήσει ότι έως και το 20% των συνολικών δαπανών υγείας κατευθύνεται σε μη αποδοτικές, χαμηλής ποιότητας ή περιττές υπηρεσίες, που δεν βελτιώνουν την υγεία των ασθενών. Προς επίρρωση των παραπάνω, χώρες που έχουν επενδύσει στρατηγικά στην ποιότητα έχουν επιτύχει σημαντικά οικονομικά και υγειονομικά οφέλη. Στις ΗΠΑ για παράδειγμα η πρόληψη νοσοκομειακών λοιμώξεων έχει υπολογισθεί ότι εξοικονομεί πάνω από 25 δισ. δολάρια ετησίως, ενώ το πρόγραμμα μείωσης επανεισαγωγών του Medicare οδήγησε σε 565.000 λιγότερες επανεισαγωγές μέσα σε πέντε χρόνια. Στην Ευρώπη, η ενίσχυση της πρωτοβάθμιας φροντίδας και η τήρηση κατευθυντήριων γραμμών και πρωτοκόλλων οδήγησαν σε μείωση των εισαγω- γών για χρόνιες νόσους, οι οποίες ευθύνονται για το 70-80% των συνολικών δαπανών υγείας. Η ανάγκη για ένα νέο μοντέλο αποζημίωσης Παρά την τεκμηρίωση και τα δεδομένα που αποδεικνύουν τη σημασία της ποιότητας για την αποτελεσματικότητα και τη βιω- σιμότητα των συστημάτων υγείας, εξακολουθεί να παρατηρείται σημαντική έλλειψη κινήτρων για την προώθηση της ποιοτικής φροντίδας. Πάροχοι υπηρεσιών υγείας σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες, συμπεριλαμβανομένης της χώρας μας, πληρώνονται με τον ίδιο τρόπο, χωρίς καμία σύνδεση με την ποιότητα της φροντίδας που παρέχουν. Η επένδυση σε δράσεις βελτίωσης της ποιότητας (όπως η εκπαίδευση του προσωπικού) συνήθως δεν χρηματοδοτείται ή στις περιπτώσεις που αυτό γίνεται, είναι πολύ περιορισμένη. Αυτό σημαίνει ότι ένα νοσοκομείο που θέλει H ποιότητα στην υγειονομική φροντίδα δεν αποτελεί πολυ- τέλεια ούτε θεωρητική επιδίωξη. Είναι μια αδήριτη ανάγκη για τη βιωσιμότητα και την ανθεκτικότητα κάθε σύγχρονου συ- στήματος υγείας. Εκτός από την καθοριστική της επίδραση στις εκβάσεις υγείας των ασθενών –όπως η μείωση των επιπλοκών, της θνησιμότητας και της αναπηρίας– η ποιότητα συμβάλλει ουσιαστικά και στη μείωση της σπατάλης, στην ενίσχυση της αποδοτικότητας και στη χρηματοοικονομική σταθερότητα του συστήματος. Η βελτίωση της ποιότητας δεν είναι απλώς επιστη- μονικά τεκμηριωμένη, αλλά και οικονομικά αναγκαία. Τα διεθνή δεδομένα είναι αδιαμφισβήτητα Σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, περίπου 5 εκατομμύρια θάνατοι ετησίως σε χώρες με μεσαίο και χαμηλό εισόδημα οφείλονται σε φροντίδα κακής ποιότητας· αριθμός που ξεπερνά εκείνον των θανάτων λόγω έλλειψης πρόσβασης σε υπηρεσίες υγείας. Στις χώρες με υψηλό εισόδημα, ένας στους δέκα (1/10) ασθενείς υφίσταται βλάβη κατά τη διάρκεια νοσηλείας σε νοσοκομείο. Το σημαντικό είναι ότι από αυτά τα συμβάντα, σχεδόν το 50% θεωρείται αποτρέψιμο, δηλαδή με καλύτερες διαδικασίες, πρόληψη και βελτίωση της ποιότητας, μπορεί να μειωθεί σημαντικά ο αριθμός των βλαβών που προκαλούνται στους ασθενείς. Θα μπορούσαν δηλαδή να αποτραπούν 2,5 εκατομμύρια θάνατοι από καρδιαγγειακά νοσήματα ετησίως, ένα εκατομμύριο θάνατοι νεογνών και το ήμισυ όλων των μητρικών θανάτων. Αυτό το γεγονός από μόνο του αποτελεί ηθική αλλά και επιστημονική υποχρέωση για κάθε σύστημα υγείας. Η ασφάλεια των ασθενών δεν είναι απλώς θέμα διαχεί- ρισης κινδύνου, αλλά θεμελιώδης αρχή της δεοντολογίας των επαγγελματιών υγείας και της αποστολής κάθε οργανισμού ΔΆΦΝΗ ΚΑΪΤΕΛΊΔΟΥ / Καθηγήτρια Διοίκησης Υπηρεσιών Υγείας, Τμήμα Νοσηλευτ ικής ΕΚΠΑ, Πρόεδρος Οργανισμού Διασφάλισης Ποιότητας στην Υγεία (ΟΔΙΠΥ)