Φαρμακευτικός Κόσμος, Τεύχος #199

Ως ανδρογενετική αλωπεκία ονομάζουμε τη νόσο που ευθύνεται για την αραίωση και την απώλεια των μαλλιών (τριχόπτωση), τόσο σε άνδρες όσο και σε γυναίκες. Οι ψυχολογικές επιπτώσεις είναι οι ίδιες και στα δύο φύλα, αφού τα άτομα μαζί με τα μαλλιά τους, χάνουν συχνά και την αυτοπεποίθησή τους. Ο καθοριστικός ρόλος των βιταμινών στον κύκλο ανάπτυξης της τρίχας Η ανδρογενετική αλωπεκία επάγεται από παράγοντες που μπορούν να επηρεάσουν την πυκνότητα του τριχωτού της κεφαλής και τη δύναμη των μαλλιών, όπως η ηλι- κία, οι ορμονικές διακυμάνσεις και η κληρονομικότητα. Επιπροσθέτως η τριχόπτωση μπορεί να προκύψει από την περιορι- σμένη πρόσληψη τροφής, θερμίδων και θρεπτικών συστατικών και την ξαφνική απώλεια βάρους, οδηγώντας σε διατροφικές ελλείψεις. Η υπερβολική πρόσληψη ορισμένων βιταμινών και μετάλλων μπορεί επίσης να διαταράξει τον κύκλο ανάπτυξης των μαλλιών και να συμ- βάλει στην τριχόπτωση. Στους άνδρες οφείλεται κυρίως στην επίδραση των ανδρογόνων στα τριχοθυλάκια και υπάρχει γενετική προδιάθεση για την εμφάνισή της. Υπάρχουν διαφορετικά πρότυπα αλωπεκίας και κάθε άτομο εμφα- νίζει αραίωση σε διαφορετικά σημεία. Τα πιο συνηθισμένα είναι το μπροστινό τμήμα του τριχωτού της κεφαλής (hairline) και οι κροταφι- κές χώρες, ενώ σπάνια θα παρατηρηθεί αραίωση στο κεντρικό τμή- μα. Αντιθέτως, η αλωπεκία που επηρεάζει τις γυναίκες εμφανίζεται σε όλο το κεντρικό τμήμα του τριχωτού της κεφαλής και μπορεί να ξεκινήσει μετά την έναρξη της εμμήνου ρύσεως. Επίσης, ένας πα- ράγοντας είναι το σημερινό υγειονομικό περιβάλλον, καθώς το 32% των ασθενών που προσβλήθηκαν από Covid-19 παρουσίασαν τριχό- πτωση κατά τις πρώτες εβδομάδες έως και έξι μήνες μετά τη νόσο. Yπάρχουν δύο τύποι τριχόπτωσης που διακρίνουμε: την αντιδραστι- κή τριχόπτωση, η οποία εμφανίζεται εφάπαξ ως απάντηση σε ένα συμβάν και την προοδευτική τριχόπτωση που εμφανίζεται σε διά- στημα αρκετών μηνών, με περισσότερο ή λιγότερο εντοπισμένη μεί- ωση της τριχοφυΐας, δίνοντας την εντύπωση ότι ολοένα και μειώνε- ται η πυκνότητα. Στη διαδικασία εμπλέκεται έμμεσα η τεστοστερόνη, αφού για να προκαλέσει τριχόπτωση, πρέπει πρώτα να μετατραπεί από το ένζυμο της 5α-αναγωγάσης σε διυδροτεστοστερόνη (DHT). Η υπερδραστηριότητα του ενζύμου αυτού οδηγεί σε υπερπαραγωγή DHT, η οποία θα προκαλέσει μείωση του κύκλου ζωής της τρίχας. Επιπλέον η DHT βλάπτει και το περιβάλλον γύρω από τα μαλλιά, κι- νητοποιώντας τους σμηγματογόνους αδένες, οι οποίοι αυξάνουν την παραγωγή σμήγματος στο τριχωτό. Συνδυαστικά, τα δύο αυτά φαι- νόμενα προκαλούν πτώση των αποδυναμωμένων μαλλιών προτού φτάσουν στο μέγιστο μήκος τους. Εν συνεχεία, δίνουν τη θέση τους σε νέα ανάπτυξη, η οποία θα έχει και αυτή μειωμένη διάρκεια ζωής. Τα μαλλιά ξαναβγαίνουν πιο λεπτά, λιγότερο πυκνά και πιο κοντά. Πέραν των γενετικών παραγόντων και την παρουσία διαφόρων νό- σων που σχετίζονται με τριχόπτωση, η έλλειψη βιταμινών και μετάλ- λων, επηρεάζει σε σημαντικό ποσοστό την ποιότητα και τη διάρκεια ζωής της τρίχας. Οι βιταμίνες παίζουν καθοριστικό ρόλο σε κάθε στάδιο του κύκλου ανάπτυξης της τρίχας. Παρέχουν τα θρεπτικά συστατικά που χρειάζονται τα κύτταρα των τριχοθυλακίων για υγιή ανάπτυξη και λειτουργία. Για παράδειγμα, οι βιταμίνες διευκολύνουν διαδικασίες όπως η πρωτεϊνοσύνθεση που είναι ζωτικής σημασίας για την παραγωγή πρωτεϊνών που σχετίζονται με την ανάπτυξη των τριχών. Οι αντιοξειδωτικές βιταμίνες βοηθούν στην προστασία των τριχωτών κυττάρων από το καταστροφικό οξειδωτικό στρες. Οι βιταμίνες Β βοηθούν τον κυτταρικό μεταβολισμό και την ανάπτυ- ξη. Οι ανεπάρκειες μπορεί να προκαλέσουν υπερβολική αποβολή, αργή ανάπτυξη, αραίωση, θαμπή και ξηρή τρίχα, αλλαγές στην υφή και αποσπασματική απώλεια μαλλιών. Συνοπτικά βασικές βιταμίνες, μικροθρεπτικά και φυσικά εκχυλίσματα που συναντάμε σε συμπλη- ρώματα διατροφής για την υγεία των μαλλιών είναι τα εξής: Βιταμίνη D: Στεροειδής ορμόνη και λιποδιαλυτή βιταμίνη, παίζει κυ- ρίως ρόλο στην απορρόφηση του ασβεστίου από το σώμα και στη λειτουργία του ανοσοποιητικού συστήματος. Μπορεί επίσης να παίξει ρόλο στην υγεία των μαλλιών. Η ανεπάρκεια βιταμίνης D μπορεί να Σταύρος Μπαριάμης Φαρμακοποιός – Χημικός, MPharm, MSc, PhD, stbariamis@gmail.com Συμπληρώματα διατροφής 32 | Μάιος – Ιούνιος 2024 |