Φαρμακευτικός Κόσμος, Τεύχος #138

32 33 óõíÝíôåõîç Φαρμακοποιός ο ίδιος, με θητεία τριών δεκαετιών σε μεγάλες φαρμακευτικές εταιρείες και πλούσια εμπειρία, συμβουλευτική και εκπαιδευτική, στους τομείς του μάρκετινγκ και του μάνατζμεντ, ο Δημήτρης Πανταζής είναι ένας από τους ανθρώπους που η άποψή τους για τα ζητήματα που αφορούν το παρόν και το μέλλον του ελληνικού φαρμακείου έχουν ιδιαίτερη βαρύτητα, καθώς στηρίζονται σε βαθιά γνώση της λειτουργίας της ελληνικής φαρμακευτικής αγοράς. Ήταν λοιπόν επόμενο, στην προσπάθειά μας να ανιχνεύσουμε το νέο χάρτη του φαρμάκου και του φαρμακείου, να αναζητήσουμε την προσωπική του οπτική σε μια σειρά ερωτημάτων που αφορούν άμεσα την ίδια την επαγγελματική μας υπόσταση και την ανάγκη για αλλαγές που θα μπορούσαν να συμβάλουν στη δημιουργία μιας νέας ισορροπίας στη φαρμακευτική αγορά. óõíÝíôåõîç Ο Δημήτρης Πανταζής σπούδασε φαρμακευτική στο Πανεπιστήμιο της Νάπολης. Επαγγελματικά άρ- χισε να εργάζεται στην Ελλάδα τη δεκαετία του 1980 και απέκτησε μακροχρόνια εμπειρία «θητεύο- ντας» μέσα από διάφορα επίπεδα ιεραρχίας σε φαρμακευτικές εται- ρείες με ηγετική θέση στην φαρ- μακευτική αγορά. Το 1999 μαζί με μια ομάδα επαγγελματιών ίδρυ- σαν την εταιρεία Δωτώ Α.Ε. που προσφέρει υπηρεσίες στον τομέα της επαγγελματικής επικοινωνίας κα προώθησης προϊόντων, πρόε- δρος της οποίας παραμένει μέχρι και σήμερα. Από το 1999 έως και σήμερα ασχολήθηκε επίσης ως σύμβουλος και εκπαιδευτής στον τομέα του μάρκετινγκ και του μά- νατζμεντ στην αγορά της υγείας, ενώ από το 2003 διαθέτει και ο ίδιος φαρμακείο. συνέντευξη στον τάκη χονδρογιάννη Εσείς, με τη μακρόχρονη εμπειρία σας στο χώρο της φαρμακευτικής αγοράς, περιμένατε μια τέτοιου εί- δους και τέτοιας έντασης κρίση; Για κάποιον που παρακολουθεί συνέχεια και προσεκτι- κά τα τεκταινόμενα στην ελληνική πραγματικότητα, δεν ήταν δύσκολο να διακρίνει ότι θα ξεσπούσε κρίση. Τα προειδοποιητικά σήματα μιας τέτοιας κρίσης είχαν παρουσιαστεί χρόνια πριν στην χώρα μας και παρουσί- αζαν μάλιστα αυξητικές τάσεις. Όμως είναι αλήθεια ότι το βάθος και η ένταση αυτής της κρίσης ξεπέρασε κατά πολύ τη «φαντασία» μου, όχι γιατί υπήρχε λάθος ανάγνωση ή υποτίμηση των στοιχεί- ων, αλλά γιατί ποτέ δεν θα μπορούσα να φανταστώ ότι μια χώρα που ανήκει στην Ευρωζώνη θα γίνονταν πει- ραματόζωο για την άσκηση πολιτικών, που ξεπερνούν κατά πολύ τα όρια των μεταρρυθμίσεων ή των διαρ- θρωτικών αλλαγών που είναι απαραίτητες και αποσκο- πούν στη διόρθωση των στρεβλώσεων που επικρατού- σαν —και δυστυχώς επικρατούν ακόμη— στην ελληνική οικονομική, πολιτική και κοινωνική ζωή. Όταν λέτε προειδοποιητικά σήματα, ποια υπαινίσ- σεστε; Χαρακτηριστικά μόνο, θα μπορούσα να αναφέρω τη διόγκωση του δημόσιου χρέους, που σε συνδυασμό με τη γραφειοκρατία, την αδιαφάνεια και τη διαφθορά δημιούργησαν ένα εκρηκτικό μείγμα που μόνο δεινά θα μπορούσε να επιφέρει σε οποιαδήποτε κοινωνική οντότητα. Αν τώρα προσθέσει κανείς σε αυτά και την έλλειψη οράματος και στρατηγικής, θα καταλάβει για- τί φτάσαμε στο σημείο που είμαστε σήμερα και γιατί είναι δύσκολο να βγούμε συντεταγμένα και με τις λι- γότερες δυνατές απώλειες από αυτή τη βαθιά κρίση, που αφορά την υγεία στο σύνολό της, και όχι μόνο την φαρμακευτική αγορά. Ποια είναι τα χαρακτηριστικά αυτής της κρίσης; Θεωρώ ότι τα κυριότερα χαρακτηριστικά αυτής της κρίσης, πέρα από τις τεράστιες διαστάσεις που αυτή έχει λάβει, είναι το βάθος της, η τεράστια ρευστότητα που αυτή δημιουργεί σε κάθε πτυχή της οικονομικής και κοινωνικής ζωής, καθώς και το γεγονός ότι είναι γε- νικευμένη και αγκαλιάζει όλες τις πλευρές της. Μέσα σε τέτοιες συνθήκες ο προγραμματισμός και η λήψη μέτρων καθίστανται πάρα πολύ δύσκολα, σχεδόν αδύ- νατα, διότι απελευθερώνονται ποικίλες και αντιφατικές δυνάμεις που καλούνται να δραστηριοποιηθούν μέσα σε ένα θολό και χωρίς στοιχειώδη συνοχή πολιτικο-οι- κονομικό πλαίσιο. Για να γίνω πιο σαφής θα πω το εξής: όταν η κρίση δεν θίγει απλά το επίπεδο διαβίωσης των πολιτών, ή για να μιλήσουμε για τον κλάδο μας, το επίπεδο δια- βίωσης των φαρμακοποιών, αλλά απειλεί την ίδια την επιβίωσή τους και τη δυνατότητα ύπαρξης αυτών και των οικογενειών τους, όταν οι ασκούμενες από τις κυβερνήσεις των τελευταίων ετών πολιτικές στο φάρ- Οι ασκούμενες από τις κυβερνήσεις των τελευταίων χρόνων πολιτικές στο φάρμακο μετατρέπονται σε επικίνδυνες ακροβασίες χωρίς δίκτυ προστασίας για κανέναν. μακο μετατρέπονται σε επικίνδυνες ακροβασίες χωρίς δίκτυ προστασίας για κανέναν, τότε πώς μπορείς να αντιδράσεις, πώς μπορείς να σχεδιάσεις την έξοδό σου από αυτή την κατάσταση; Συνήθως σε τέτοιες καταστάσεις λειτουργεί το ένστικτο της επιβίωσης, με ό,τι αυτό μπορεί να συνεπάγεται. Σε ποιο βαθμό όμως ευθύνεται το πολιτικο-οικονο- μικό περιβάλλον και σε ποιο βαθμό ο ίδιος ο τρόπος που λειτουργούσαμε ως φαρμακοποιοί; Κοιτάξτε, η ερώτηση αυτή, κατά την άποψη μου, μοιά- ζει πολύ με το γνωστό ερώτημα της κότας και του αυ- γού. Προσωπικά θεωρώ ότι το πολιτικό-οικονομικό πε- ριβάλλον διαμορφώνεται από τους πολίτες κι αυτό με την σειρά του, ανταποδίδοντας, διαμορφώνει τους πο- λίτες. Αυτός ο φαύλος κύκλος μπορεί να σπάσει μόνο με τη συνειδητή συμμετοχή και δράση των πολιτών. Μετά από αυτή τη διευκρίνιση, θα μπορούσα λοιπόν να απαντήσω ότι οι φαρμακοποιοί «επαναπαυτήκα- με» σε ένα περιβάλλον που το πολιτικό σύστημα δι- αμόρφωσε, χωρίς καμία διάθεση να αναλύσουμε τις κινητήριες δυνάμεις και τα όρια αυτού του περιβάλ- λοντος. Πολλές φορές μάλιστα, συνέβαινε, συμβαίνει και θα συνεχίσει να συμβαίνει, άνθρωποι με πρωτο- ποριακές ιδέες και σκέψεις να φαντάζουν σαν γραφι- κοί όταν προσπαθούν να διαχύσουν τα οράματά τους μέσα σε ένα δυσμενές περιβάλλον. Ακόμα χειρότερα, αυτό που πολλές φορές συμβαίνει, είναι το ότι συ- νάδελφοι με καινοτόμες ιδέες και οράματα, αλλά και θέληση να αναζητήσουν νέα μονοπάτια λειτουργίας, αναγκάζονται να προσαρμόζονται στο υπάρχον σαθρό περιβάλλον προκειμένου να επιβιώσουν. Από αυτή την πλευρά, ίσως η κρίση να αποτελεί και μια ευκαι- ρία για να επαναπροσδιορίσουμε όλοι, τις σκέψεις και τις απόψεις μας, αλλά και τη θέλησή μας να δούμε το φαρμακείο και την προσφορά του στην κοινωνία κάτω από άλλο πρίσμα και μέσα από νέες μεθόδους και συ- νεργασίες ανάμεσα στους φαρμακοποιούς. Δημήτρης Πανταζής «Δεν μπορούμε να επιλύσουμε τα προβλήματα του σήμερα με τον τρόπο σκέψης που είχαμε όταν τα δημιουργούσαμε» Albert Einstein