ΠΡΩΤΕΣ ΒΟΗΘΕΙΕΣ ΣΤΟ ΦΑΡΜΑΚΕΙΟ

ΤΡΑΥΜΑΤΙΣΜΟΊ ΣΕ ΣΏΜΑ & ΚΕΦΆΛΙ 52 | ΠΡΩΤΕΣ ΒΟΗΘΕΙΕΣ ΣΤΟ ΦΑΡΜΑΚΕΙΟ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2026 Οι πρώτες βοήθειες για τον τραυματισμό των ματιών από μπάλα ποδοσφαίρου ή μπαλάκι του τένις) ή μετά από διαπληκτισμό, τροχαίο ατύχημα (λόγω πρόσκρουσης με τον αερόσακο), πτώση κτλ. ● Διατιτραίνον τραύμα από αντικείμενα που μπορεί να διαπεράσουν τον κερατοειδή και να εισέλθουν στο μάτι (θραύσματα γυαλιού, μεταλλικά αντικείμενα, βολίδες αε- ροβόλου όπλου κ.ά.). Η αντιμετώπιση των τραυματισμών στα μάτια διαφέρει ανάλογα με το αίτιο και τη σοβαρότητα της κατάστασης. Με βάση τα προαναφερθέντα αίτια τραυματισμού των ματιών, απαιτείται η ακόλουθη αντιμετώπιση. 1. Στα χημικά / θερμικά εγκαύματα > Κρατήστε τα βλέφαρα ανοιχτά και αρχίστε αμέσως το ξέπλυμα με άφθονο τρεχού- μενο νερό ή φυσιολογικό ορό για τουλάχιστον 15 λεπτά. > Εάν υπάρχει διάλυμα έκπλυσης, τότε προτιμήστε το γιατί εξουδετερώνει τα χημικά, ενώ το νερό απλώς τα αραιώνει. > Σε περίπτωση φωτοκερατίτιδας (έγκαυμα στο μάτι από υπερβολική έκθεση στον ήλιο) αποφύγετε τον ήλιο και χρησιμοποιήστε ψυχρά επιθέματα (κομπρέσες). > Αναζητήστε τάχιστα οφθαλμίατρο ή μετακινηθείτε στο πλησιέστερο νοσοκομείο. 2. Σε περίπτωση ξένου σώματος > Μην προσπαθήσετε να αφαιρέσετε το αντικείμενο από το μάτι γιατί μπορεί να το τραυματίσετε περισσότερο. > Μην τρίψετε και μην ασκήσετε κάποια πίεση στο μάτι. > Ξεπλύνετε το μάτι σας με άφθονο νερό ή φυσιολογικό ορό για 1-2 λεπτά και κατευ- θυνθείτε προς τον οφθαλμίατρο. > Μην χρησιμοποιήσετε κάποιο κολλύριο ή αλοιφή δίχως να συμβουλευθείτε τον οφθαλμίατρο. 3. Σε αμβλύ τραύμα του οφθαλμού > Μην τρίψετε και μην ασκήσετε κάποια πίεση στο μάτι. > Εφαρμόστε κρύες κομπρέσες για να ελαττώσετε το οίδημα. > Αναζητήστε άμεση οφθαλμολογική εκτίμηση, ιδιαιτέρως εάν υπάρχει αίμα μέσα στο μάτι (ύφαιμα). 4. Σε τραύμα που έχει προκαλέσει διάτρηση > Μην αγγίζετε και μην πιέζετε το μάτι. > Μην προσπαθήσετε να αφαιρέσετε το αντικείμενο που έχει μπει στο μάτι. > Μην ξεπλύνετε το μάτι εάν έχει τρυπηθεί γιατί μπορεί να επιμολυνθεί. > Καλύψτε προστατευτικά με μια γάζα το τραυματισμένο μάτι (όχι πιεστικά) και επι- σκεφθείτε αμέσως τον οφθαλμίατρο. Συνοπτικά, οι γενικές οδηγίες για τις πρώτες βοήθειες σε περίπτωση οφθαλμικού τραυ- ματισμού είναι οι ακόλουθες: ● Ξεπλύνετε το μάτι με άφθονο νερό σε περίπτωση χημικού ή θερμικού εγκαύματος. ● Μην τρίβετε το μάτι. ● Μην επιχειρείτε να αφαιρέσετε ξένα σώματα που έχουν καρφωθεί. ● Μην πιέζετε το μάτι σε περίπτωση τραυματισμού. ● Καλύψτε προστατευτικά το μάτι με γάζα σε περίπτωση που υπάρχει διατρητικό τραύμα. ● Μην χρησιμοποιείτε αλοιφή ή κολλύριο χωρίς να έχετε συμβουλευθεί τον οφθαλμί- ατρο σας. ● Αναζητήστε άμεση ιατρική βοήθεια από οφθαλμίατρο μετά από κάθε σοβαρό τραυ- ματισμό. Τ α αίτια τραυματισμού των ματιών είναι ποικίλα και διαφέρουν ση- μαντικά ως προς τη βαρύτητα, την εκδήλωση των συμπτωμά- των και την τελική πρόγνωση μετά την κατάλληλη θεραπευτική αντιμετώπιση. Οι συνηθέστερες αιτίες τραυματισμού των ματιών είναι: ● Χημικά (όξινα ή αλκαλικά) και θερμικά εγκαύματα. Συνήθως, οφείλονται σε οικιακά καθαριστικά, ασβέστη, έκθεση στον ήλιο ή κατά την ηλεκτροκόλληση. Τα ατυχήματα αυτά μπορούν να συμ- βούν τόσο στον εργασιακό χώρο όσο και στο σπίτι. ● Ξένο σώμα όπως σκόνη, άμμος ή οποιο- δήποτε υλικό (π.χ. ρινίσματα σιδήρου) μπορεί να μπει στο μάτι και να το τραυ- ματίσει. ● Αμβλύ τραύμα κατά τη διάρκεια αθλητι- κών δραστηριοτήτων (π.χ. τραυματισμός MD, FRCOphth, FEBO Επ. Καθηγητής Οφθαλμολογίας Πανεπιστήμιο Leeds, Μεγ. Βρετανία Γεώργιος Καλαντζής