ΠΡΩΤΕΣ ΒΟΗΘΕΙΕΣ ΣΤΟ ΦΑΡΜΑΚΕΙΟ

Τ α τσιμπήματα εντόμων παρουσιάζουν διαφο- ρετική κλινική εικόνα και αντιμετώπιση, ανά- λογα με το είδος του εντόμου. Χαρακτηριστικές περιπτώσεις αποτελούν το τσίμπημα υμενόπτερου (μέλισσα, σφήκα) και το τσίμπη- μα κοριού, με κοινό σημείο τον κνησμό και το τοπικό οίδημα, αλλά διαφορετικό μηχανισμό και βαθμό επικινδυνότητας. Το τσίμπημα υμενόπτερου προκαλεί άμεσο πόνο, οίδημα, ερυθρότητα και καύσο λόγω έγχυσης δηλητηρίου. Το τσίμπημα κοριού εμφανίζεται συνήθως πολλαπλό, σε γραμμική διάταξη, με έντονο κνησμό αλλά χωρίς δηλητήριο. Σε τσιμπήματα υμενόπτερων απαιτείται άμεση αφαίρεση του κεντριού και καλός καθαρισμός της περιοχής. Η αντιμετώπιση των δηγμάτων εντόμων είναι συνήθως συμπτωματική με ψυχρά επιθέματα και χρήση τοπικών αντιισταμινικών (promethazine, dimetindene), κορτικοστεροειδών (betamethasone) ή συνδυασμού τους. Η ΥΓΕΙΑ ΤΟΥ ΔΕΡΜΑΤΟΣ 48 | ΠΡΩΤΕΣ ΒΟΗΘΕΙΕΣ ΣΤΟ ΦΑΡΜΑΚΕΙΟ - ΦΕΒΡΟΥΑΡΙΟΣ 2026 Ο ι αλλεργίες αποτελούν συχνές ανοσολογικές αντιδράσεις του οργανισμού σε συνήθως ακίνδυνες ουσίες (αλλεργιογόνα) και μπορούν να εκδηλωθούν από ήπια συμπτώματα έως απειλητικές για τη ζωή καταστάσεις. Οι συχνότερες μορφές αλλεργίας είναι η αλλεργική ρινίτιδα, το αλλεργικό άσθμα και η ατοπική δερματίτιδα. Σε ορισμένες περιπτώ- σεις μπορεί να προκύψει φαρμακευτική αλλεργία και σοβαρότερες καταστάσεις όπως η αναφυλαξία. Η συμπτωματολογία των παραπάνω περιλαμβάνει: > Αλλεργική ρινίτιδα (εποχιακή ή πολυετής): ρινική συμφόρηση, ρινόρροια, κνησμός, φτέρνισμα. > Αλλεργικό άσθμα: βήχας, δύσπνοια, συριγμός, βρογχόσπασμος. > Ατοπική δερματίτιδα: έντονος κνησμός, ξηρότητα, εκζεματικές βλάβες. Τ α δαγκώματα από ζώα είναι συχνά και προ- έρχονται κυρίως από σκύλους και γάτες. Το δάγκωμα γάτας εμφανίζει υψηλότερο κίνδυνο λοί- μωξης λόγω των βαθιών, διεισδυτικών τραυμάτων, ενώ τα δαγκώματα σκύλου προκαλούν συχνότερα εκτεταμένες κακώσεις. Τα συμπτώματα περιλαμβάνουν λύση της συ- νέχειας του δέρματος, πόνο, αιμορραγία, οίδημα, ερυθρότητα και τοπική θερμότητα. Σε βαριές περι- πτώσεις μπορεί να εμφανιστούν σημεία λοίμωξης. Βαθιά τραύματα, δαγκώματα σε πρόσωπο, λαιμό ή κοντά σε φυσικές κοιλότητες, σε έντονη αιμορρα- γία, ανοσοκαταστολή και πιθανή έκθεση στη λύσσα απαιτούν άμεση ιατρική εκτίμηση. Η αρχική αντιμετώπιση απαιτεί σχολαστικό κα- θαρισμό με νερό ή φυσιολογικό ορό και τοπική αντισηψία (povidone iodine, chlorhexidine). Ακολου- θεί περίδεση και ανύψωση του μέλους. Σε κίνδυνο λοίμωξης χορηγείται κατάλληλη αντιβιοτική αγωγή, ενώ εξετάζεται ο αντιτετανικός και, εφόσον απαι- τείται, ο αντιλυσσικός εμβολιασμός. > Φαρμακευτική αλλεργία: κνίδωση, κνησμός, εξανθήματα, αγγει- οοίδημα, δύσπνοια. > Αναφυλαξία: υπόταση, ταχυκαρδία, βρογχόσπασμος, οίδημα προσώπου/λάρυγγα, κνίδωση. Η βάση της αντιμετώπισης είναι η αποφυγή του αλλεργιογόνου, ενώ κάθε περίπτωση έχει διαφορετική φαρμακευτική αντιμετώπιση: ● Στην αλλεργική ρινίτιδα συνιστώνται ρινικές πλύσεις, αντιισταμι- νικά (π.χ. cetirizine, azelastine), ενδορρινικά κορτικοστεροειδή (π.χ. dexamethasone) και σε επιλεγμένες περιπτώσεις, αποσυμφορητικά βραχείας χρήσης (π.χ. oxymetazoline). ● Στο αλλεργικό άσθμα χρησιμοποιούνται βρογχοδιασταλτικά (π.χ. salbutamol) και εισπνεόμενα κορτικοστεροειδή (π.χ. budesonide), ενώ σε σοβαρές μορφές προστίθενται βιολογικοί παράγοντες. ● Η ατοπική δερματίτιδα αντιμετωπίζεται με συστηματική ενυδά- τωση, τοπικά κορτικοστεροειδή (π.χ. mometasone) ή ανοσοτρο- ποποιητικά (π.χ. tacrolimus). ● Η αντιμετώπιση της φαρμακευτικής αλλεργίας περιλαμβάνει χρήση αντιισταμινικών για ύποπτα συμπτώματα και επείγουσα ιατρική βοήθεια για σοβαρότερες περιπτώσεις. ● Η αναφυλαξία αποτελεί επείγουσα κατάσταση και απαιτεί άμεση ενδομυϊκή χορήγηση αδρεναλίνης και κλήση του ΕΚΑΒ. Αλλεργίες Μπορεί να είναι από ήπιες έως απειλητικές για τη ζωή Δάγκωμα ζώου Υπάρχει ο κίνδυνος λοίμωξης Δήγματα εντόμων Διαφορετική η κλινική εικόνα ανάλογα με το είδος του εντόμου ΚΙΝΔΥΝΟΥ Δύσπνοια, υπόταση ή γενικευμένο οίδημα αποτελούν επείγουσες καταστάσεις και επιβάλλουν άμεση κλήση ΕΚΑΒ, ανεξαρτήτως εντόμου.