Φαρμακευτικός Κόσμος, Τεύχος #206

Η ανοσοποίηση αποτελεί ακρογωνιαίο λίθο της δημόσιας υγείας και τα εμβόλια αποτελούν μία από τις πιο αποτελεσματικές παρεμβάσεις, συμβάλλοντας ουσιαστικά στη μείωση των λοιμωδών νοσημάτων και στην αύξηση του προσδόκιμου ζωής (11) . Μάλιστα, σύμφωνα με τον Π.Ο.Υ. τα εμβόλια σώζουν 4-5 εκατομμύρια ζωές ετησίως (9) . Εμβολιασμός ειδικών πληθυσμιακών ομάδων ενηλίκων: Η σημασία της στοχευμένης πρόληψης στη δημόσια υγεία ώξεων που μπορούν να προληφθούν, όπως η ιλαρά, ιδιαίτερα στις ανεπτυγμένες χώρες, συμπεριλαμβανομένης της Ευρώπης (14) . Πρόληψη νεοπλασματικών ασθενειών: Οι ιοί αναγνωρίζονται ολοένα και περισσότερο ως αιτιολογικοί παράγοντες σε διάφορους καρκίνους στον άνθρωπο. Περίπου 12% των ανθρώπινων καρκίνων να προκαλούνται από αυτούς τους μολυσματικούς παράγοντες (3) . Οι πιο γνωστοί ιογενείς καρκίνοι είναι αυτοί που σχετίζονται με τον ιό των ανθρώπινων θηλωμάτων (HPV) και τον ιό της ηπατίτιδας B (HBV). Ο καρκίνος του τραχήλου της μήτρας παραμένει μια σημα- ντική παγκόσμια πρόκληση για την υγεία, με την επίμονη λοίμωξη με ογκογενείς τύπους του HPV να αναγνωρίζεται ως προϋπόθεση για την ανάπτυξή του (12) . Επίσης, η αιτιώδης συσχέτιση μεταξύ της επίμονης λοίμωξης από τον ιό της ηπατίτιδας Β και του ηπατοκυτ- ταρικού καρκινώματος έχει τεκμηριωθεί καλά, με ποσοστό περίπου 80% αυτού του τύπου καρκίνου στις αναπτυσσόμενες χώρες να αποδίδεται σε χρόνια λοίμωξη από HBV (8) . Ο εμβολιασμός έναντι αυτών των ιών αποτελεί κρίσιμο εργαλείο για τον περιορισμό διάδοσης των νόσων αλλά και για την πρόληψη ανάπτυξης των σχετιζόμενων με αυτούς μορφών καρκίνου. Μείωση μικροβιακής αντοχής: Η αυξανόμενη μικροβιακή αντοχή (AMR) αποτελεί μία από τις μεγαλύτερες απειλές για την ανθρώ- πινη υγεία και αντιπροσωπεύει επίσης ένα σημαντικό οικονομικό βάρος για τα συστήματα υγειονομικής περίθαλψης. Στην Ε.Ε., οι λοιμώξεις από αντοχή στα αντιβιοτικά καθορίζουν ένα οικονομικό βάρος περίπου 1,5 δισ. ευρώ ετησίως (17) . Ο εμβολιασμός αποτελεί σημαντικό μέτρο μείωσης της μικροβιακής αντοχής καθώς μειώνει τη συχνότητα εμφάνισης ασθενειών, τον αριθμό των θανάτων, τη μεγαλύτερη διάρκεια νοσηλείας και την ανάγκη για περισσότερα Ω στόσο, η εμβολιαστική κάλυψη στους ενήλικες υπο- λείπεται σε σχέση με τα παιδιά, γεγονός που οδηγεί σε αυξημένο κίνδυνο επιδημιών (11) . Πολλοί παράγο- ντες μπορεί να συμβάλλουν στη χαμηλότερη κάλυψη στους ενήλικες, συμπεριλαμβανομένης της μειωμένης ευαισθητο- ποίησης σχετικά με τις συστάσεις και τα οφέλη για τον εμβολια- σμό (2) . Ο ΕΟΔΥ, μέσω του «Εθνικού Προγράμματος Εμβολιασμών Ενηλίκων 2025», καθορίζει σαφείς συστάσεις για τον ενήλικο πληθυσμό, λαμβάνοντας υπόψη διεθνή δεδομένα του CDC και του ECDC (5) . Η εφαρμογή αυτών των οδηγιών συνιστά βασικό μέτρο πρόληψης για όλους τους ενήλικες, συμπεριλαμβανομένων ειδικών πληθυσμιακών ομάδων. ΑΝΑΓΚΑΙΟΤΗΤΑ ΤΟΥ ΕΜΒΟΛΙΑΣΜΟΥ ΤΩΝ ΕΝΗΛΙΚΩΝ Τα προγράμματα εμβολιασμού αποσκοπούν στη διασφάλιση της υγειονομικής προστασίας και της ανοσολογικής κάλυψης του πλη- θυσμού σε όλα τα ηλικιακά φάσματα (18) . Ορισμένα από τα δεδομένα που καθιστούν τον εμβολιασμό των ενηλίκων ζήτημα ζωτικής ση- μασίας είναι: Εξάλειψη νόσων: Με τη διάρκεια των ετών, η υψηλή εμβολιαστι- κή κάλυψη έχει οδηγήσει στην εξάλειψη αρκετών μολυσματικών ασθενειών. Είναι αξιοσημείωτο ότι οι εκτεταμένες παρεμβάσεις εμ- βολιασμού έχουν οδηγήσει στην οριστική εκρίζωση της ευλογιάς, ενώ η Ευρώπη έχει απαλλαγεί από την ενδημική κυκλοφορία του ιού της πολιομυελίτιδας (18) . Ωστόσο, πολλαπλοί παράγοντες και αντιεμβολιαστικές τοποθετή- σεις έχουν προκαλέσει μια παγκόσμια αναζωπύρωση ιογενών λοιμ- Πετρίνα Μανθάκου, Βιολόγος, MSc, Μέλος επιστημονικής ομάδας f-anazitisi Διαχείριση παθήσεων στο φαρμακείο 48 | Οκτώβριος - Νοέμβριος 2025 |