Φαρμακευτικός Κόσμος, Τεύχος #173

64 | Φεβρουάριος - Μάρτιος - Απρίλιος 2019 | Ιστορική αναδρομή Τ Η Σ ΦΑ ΡΜΑ Κ Ε Υ Τ Ι Κ Ή Σ Ε Π Ι Σ Τ ΉΜΗ Σ & Τ Η Σ Έ Ρ Ε Υ Ν Α Σ Η Φαρμακευτική αποτελεί μία από τις πρώτες επιστήμες που διδάχθηκαν στο Πανεπιστήμιο Αθηνών αμέσως μετά τη σύσταση του ελληνικού κράτους και τα τελευταία 30 χρόνια έχει σημειώσει αλματώδη πρόοδο στη χώρα και σε επίπεδο σπουδών και σε επίπεδο έρευνας. Η φαρμακευτική επιστήμη και έρευνα την τριακονταετία 1989-2019 ΔΕΚΑΕΤΊΑ 1989-1999 Σε αυτήν τη δεκαετία έγινε ξεκάθαρη η ανάγκη ενίσχυσης του φαρμακοποιού με σύγχρονα γνωστικά εφόδια, γεγονός που έγινε σε μεγάλο βαθμό εφικτό με την εφαρμογή νέων προγραμμάτων σπουδών στα δημόσια ΑΕΙ, τη νομοθετική καθιέρωση των μετα- πτυχιακών ειδικεύσεων και την υλοποίηση ανταγωνιστικών ερευ- νητικών προγραμμάτων που θεμελίωσαν σημαντικά ερείσματα καινοτομίας. Πιο συγκεκριμένα, το 1993 αποτελεί μια ημερομηνία «σταθμό», καθώς η διάρκεια σπουδών της βασικής εκπαίδευσης των φαρ- μακοποιών έγινε πενταετής από τετραετής, εναρμονίζοντας την εκπαίδευση του Έλληνα φαρμακοποιού με εκείνη του Ευρωπαί- ου. Ενσωματώνεται πλήρως στο πρόγραμμα σπουδών η πρακτική 12μηνη άσκηση σε φαρμακείο ανοικτό στο κοινό και σε νοσοκο- μείο (μέχρι τότε ένα μέρος της πρακτικής άσκησης γινόταν μετά την αποφοίτηση), ενώ εμφανίζεται και η δυνατότητα άσκησης του επαγγέλματος στη φαρμακοβιομηχανία, την οποία όμως μπορούν να αξιοποιήσουν μόνο οι φοιτητές της Αθήνας. Σημαντικό βήμα στην εξέλιξη των πανεπιστημιακών σχολών Τ ρία είναι τα Τμήματα Φαρμακευτικής στη χώρα μας: στο Εθνικό & Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών (ΕΚΠΑ), στο Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο Θεσσαλονίκης (ΑΠΘ) και στο Πανεπιστήμιο Πατρών. Οι μεγάλες αλλαγές που ση- ματοδότησαν την πορεία της επιστήμης τα τελευταία 30 χρόνια είναι ότι και τα τρία φαρμακευτικά τμήματα της χώρας αναβαθμίστηκαν σημαντικά ως προς τη διδακτέα ύλη, το διδακτικό προσωπικό, τον επιστημονικό εξοπλισμό και τις εγκαταστάσεις. Χαρακτηριστικό, επίσης, της 30ετίας είναι ότι οι φαρμακευτικές σχολές αυτονομήθηκαν (έπαψαν να είναι τμήματα των Φυσικομαθηματικών σχολών), ανανέωσαν τα προγράμματα σπουδών τους και συμμετείχαν ανταγωνιστικά και αξιόλογα στην έρευνα. Οι Έλληνες επιστήμονες, συχνά μέσα σε αντίξοες συνθήκες, παρακολούθησαν τις διεθνείς ρα- γδαίες εξελίξεις, έδωσαν τεχνογνωσία και καινοτομία και στήριξαν όσο μπορούσαν την υγεία με δράσεις και διάχυση της γνώσης. Σε αυτήν την ιστορική αναδρομή γίνεται μια προσπάθεια αναφοράς στα σημαντικότερα βήματα και επιτεύγματα της πορείας της φαρ- μακευτικής επιστήμης στην Ελλάδα, μιας πορείας που το περιοδικό «Φαρμακευτικός Κόσμος» παρακολούθησε και ανέδειξε τα 30 χρόνια παρουσίας του στον κλαδικό τύπο. Το συμπέρασμα πάντως –κατά γενική ομολογία– είναι ότι η 30ετής διαδρομή της φαρμακευτικής επιστήμης έχει πρόσημο θετικό. Επιμέλεια: Αναστασία Σαράφη Βασική εκπαίδευση Η γοητεία της Φαρμακευτικής επιστήμης κρύβεται στην πολυσυλλεκτικότητα της γνώσης, καθότι συν- δυάζει πολλά αντικείμενα, Χημείας, Βιολογίας, Φυσικής, Φαρμακολογίας και Θεραπευτικής. Μάλιστα, επειδή η Φαρμακευτική είναι ταυτόχρονα και επάγγελμα, η πολυσυλλεκτικότητα της γνώσης σημαίνει ευρύ φάσμα επαγγελματικών επιλογών, που βοηθά τον φοιτητή να επιλέξει την εξειδίκευση που του αρέσει. Συγχρόνως, τον προετοιμάζει για να είναι ικανός να αντιμετωπίσει τις επαγγελματικές προκλή- σεις σε όλους τους πιθανούς χώρους εργασίας. Δηλαδή, η Φαρμακευτική είναι μια «ζωντανή» επιστήμη με πολλές δημιουργικές προκλήσεις και ραγδαίως εξελισσόμενη. Προσφέρει πολλές επαγγελματικές επιλογές, υπηρετώντας λειτούργημα με τεράστια κοι- νωνική προσφορά και αναγνώριση. Η συνεχής ανάπτυξη νέων καινοτόμων φαρμάκων, αποτελεσματικότερων και ασφαλέστερων, προϋποθέτει συνεχή επιμόρφωση και τούτο καθιστά τη Φαρμακευτική, όχι μόνο γοητευτική, αλλά και συναρπαστική επιστήμη. Αντώνης Αυγερινός Φαρμακοποιός, Πρόεδρος Ελληνικού Ερυθρού Σταυρού, Υποστράτηγος ΕΑ.