Φαρμακευτικός Κόσμος, Τεύχος #166

ΥΓΙΩΣ ΣΚΕΠΤΟΜΕΝΟΙ / Η ΓΥΝΑΙΚΑ ΣΤΟ ΦΑΡΜΑΚΕΙΟ 42 ωάριο γονιμοποιηθεί από σπερματοζωάριο, τότε θα ξεκινήσει η εγκυμοσύνη. Αν δεν υπάρξει γονιμοποίηση, τότε το παχύ τοίχωμα της μήτρας σιγά σιγά καταρρέει και αποβάλλεται από τον κόλπο. Αυτό είναι το αίμα της περιόδου που διαρκεί συνήθως 3-7 ημέρες. Συχνά η έμμηνος ρύση συνοδεύεται από πόνους που είναι εντονότεροι τις πρώτες ημέρες. Οι πόνοι αυτοί (κράμπες) οφείλονται στις συσπάσεις που κάνει η μήτρα για να αποβάλλει το εσωτερικό τοίχωμα που δημιουργήθηκε τις προηγούμενες μέρες. Σε πολλά κορίτσια αλλά και νέες γυναίκες, η περίοδος μπορεί να συνοδεύεται από πονοκεφάλους ή ζαλάδα. Συχνά μπορεί να υπάρξουν και γαστρεντερικές διαταραχές, π.χ. διάρροια. Όλα τα παραπάνω είναι φυσιολογικά και αντιμετωπίζονται με παυσίπονα, συνήθως παρακεταμόλη και ιβουπροφένη. Για τους πόνους, προτείνεται επίσης η χρήση θερμαινόμενων επιθεμάτων, ενώ καλό είναι να αποφεύγεται η χρήση ακε- τυλοσαλικυλικού οξέος (Ασπιρίνης). Η έμμηνος ρύση είναι μια σημαντική λειτουργία του γυναικείου οργανισμού και πρέπει να παρακολουθείται με συνέπεια. Συστήστε στις έφηβες πελάτισσές σας να ξεκινούν ένα ημερολόγιο περιόδου, όπου θα σημειώνουν πάντα την πρώτη ημέρα του κύκλου και οτιδήποτε άλλο σχετικό με την περίοδο, όπως ασυνήθιστα έντονο πόνο, ασυνήθιστα μικρή ή μεγάλη ποσότητα αίματος ή μεγάλη διάρκεια της περιόδου. Αυτές οι καταγραφές είναι χρήσιμες στη συζήτηση με το γυναικολόγο. Πότε πρέπει μια έφηβη να επισκεφτεί γυναικολόγο Η επίσκεψη στο γυναικολόγο είναι απαραίτητη αν μια έφηβη έχει φτάσει την ηλικία των 15 χρόνων και δεν έχει ξεκινήσει ακόμα η περίοδος ή αν έχουν ήδη περάσει 3 ή περισσότερα χρόνια από όταν ξεκίνησαν οι προαναφερόμενες αλλαγές (ανάπτυξη στήθους, τριχοφυΐα), πάλι χωρίς έμμηνο ρύση. Επίσης, πρέπει να ζητηθεί συμβουλή γυναικολόγου αν η περίοδος ήταν σταθερή και παρατηρείτα ι ξαφνική αλλαγή στη συχνότητα ή αν ο κύκλος είναι είτε πολύ μικρός (νωρίτερα από τις 21 ημέρες ) είτε πολύ μεγάλος (π.χ. 40 ημέρες ). Τέλος, αν διαπιστωθεί ότι η έμμηνος ρύση έρχεται πολύ σπάνια, π.χ. μια φορά το τρίμηνο ή εξάμηνο, τότε απαιτείται πάλι επίσκεψη στο γυναικολόγο προκειμένου να αναζητηθεί η μέθοδος διαμόρφωσης σταθερού κύκλου. Ένα άλλο σύμπτωμα της εφηβείας είναι η φυσιολογική πα- ρουσία κολπικών εκκρίσεων (κιτρινωπό ή άσπρο υγρό που προέρχεται από τον κόλπο και χρησιμεύει στον καθαρισμό και τη διατήρηση της υγρασίας του). Εάν όμως συνυπάρχει φαγούρα, δυσοσμία ή ενόχληση στην περιοχή, πολύ πιθανό να πρόκειται για μόλυνση και πάλι απαιτείται η επίσκεψη στο γυναικολόγο. Η συμβουλή του φαρμακοποιού Τα νεαρά κορίτσια στην εφηβεία αναζητούν συχνά υπο- στήριξη και συμβουλές για θέματα και καταστάσεις που αντιμετωπίζουν για πρώτη φορά σε αυτήν την περίοδο της ζωής τους. Ο φαρμακοποιός οφείλει να τονίσει ότι ο γυναικολόγος είναι ο ειδικός που μπορεί να προσεγγίσει κάθε σχετικό ζήτημα ή πρόβλημα υγείας με γνώση και υπευθυνότητα και πάντα με βάση το ιστορικό της ασθενούς. Ως εκ τούτου, ακόμα και μια έφηβη που δεν έχει ακόμα σεξουαλικές επαφές, μπορεί να συμβουλευθεί τον γυναικολόγο της και εκείνος θα την αντιμετωπίσει βάσει των ιδιαίτερων κανόνων που αρμόζουν στην ηλικία της. Από τα πιο σοβαρά ζητήματα που απασχολούν τις έφηβες είναι η αντισύλληψη. Σήμερα υπάρχουν πολλές μέθοδοι αντισύλληψης, οι οποίες δεν είναι όλες το ίδιο αξιόπιστες ή δεν ενδείκνυνται όλες λόγω ηλικίας. Ο γυναικολόγος είναι ο μόνος ειδικός να ενημερώσει τις νεαρές κοπέλες σχετικά με τις ημέρες του κύκλου και την ωορρηξία και τους τρόπους αντισύλληψης. Συνήθως θα συστήσει τη χρήση προφυλακτικού, τόσο για την αποφυγή εγκυμοσύνης όσο και για την προστασία από σεξουαλικώς μεταδιδόμενα νοσήματα. Επίσης θα ενημερώσει και για το αντισυλληπτικό χάπι, το οποίο αποτελεί μεν την πλέον διαδεδομένη μέθοδο αντισύλληψης, αλλά χορηγείται μόνο κατόπιν εξέτασης και αφού ο γυναικολόγος γνωρίζει όλο το ιατρικό ιστορικό και τις συνήθειες της γυναίκας (αιματολογικό προφίλ, κάπνισμα κλπ.). Αρκετά συχνά οι νεαρές κοπέλες καταφεύγουν επίσης στην επείγουσα αντισύλληψη, το γνωστό «χάπι της επόμενης μέρας». Ενημερώστε τις νεαρές πελάτισσες σχετικά με το χρονικό περιθώριο για τη λήψη του σκευάσματος και το σχετικό ποσοστό αποτελεσματικότητάς του. Θα πρέπει επίσης να τονίσετε ότι η μέθοδος αυτή δεν αποτελεί μέθοδο αντισύλληψης, ενώ η συχνή χρήση του φαρμάκου μπορεί να διαταράξει το φυσιολογικό κύκλο της γυναίκας. Ο Κωνσταντίνος Κοντοράβδης είναι χειρουργός γυναικολόγος και μαιευτήρας, υποψήφιος διδάκτωρ του Πανεπιστημίου Αθηνών, τηλ.: 210 6995013, 6977 401532, kontoravdis.obgyn@gmail.com