Φαρμακευτικός Κόσμος, Τεύχος #163

44 είναι ελλιπής (πάρα την παρουσία θέσεων και προτάσεων), δίνοντάς του καινούριους ρόλους, αντίστοιχους με αυτούς που αναδεικνύει η βιβλιογραφία, όπως:  Εκτίμηση του κινδύνου για επιλεγμένα χρόνια νοσή- ματα, όπως καρδιοαγγειακή νόσο, σακχαρώδη δια- βήτη και οστεοπόρωση.  Έλεγχος για τη συμμόρφωση στη συνταγογραφηθείσα φαρμακευτική αγωγή και συμβουλευτική στη μείωση της πολυφαρμακίας.  Οδηγίες για τον ομαδικό προσυμπτωματικό έλεγχο και γενικά για την αυτοφροντίδα.  Συμβουλευτική και οδηγίες για τη χρήση, καταλληλότητα και ασφάλεια των μη συνταγογραφούμενων προϊόντων.  Οδηγίες για τη διενέργεια εμβολιασμών.  Συμμετοχή στην ανάπτυξη της ΠΦΥ και στην αξιολόγηση της ποιότητας των υπηρεσιών ΠΦΥ στη χώρα. Φυσικά απαιτείται προσπάθεια, χρόνος, επιμονή αλλά και αλλαγή της οργανωσιακής κουλτούρας στην ΠΦΥ, η οποία θα απαιτήσει χρόνο και αναγνώριση από το ΚΕ.Σ.Υ. και το υπουργείο Υγείας. Η συμβολή της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης και ιδιαίτερα των σχολών επιστημών υγείας εκτιμάται επίσης ως σημαντική. Η ανάπτυξη εκπαιδευτικών προγραμμάτων και η αξιολόγηση καλών σχεδιασμένων προγραμμάτων εφαρμογής των νέων ρόλων του φαρμακοποιού είναι απα- ραίτητες. Για την υλοποίηση αυτών απαιτείται: ● σχεδιασμός και εφαρμογή μελετών παρατήρησης για την εφικτότητα (feasibility) και αποτελεσματικότητα των νέων ρόλων σε συνεργασία με τα ακαδημαϊκά ιδρύματα ● σχεδιασμός, εφαρμογή και αξιολόγηση εκπαιδευτικών προγραμμάτων για την εξοικείωση και την ανάπτυξη των δεξιοτήτων που απαιτούν οι νέοι ρόλοι ● ανάπτυξη του απαραίτητου εκπαιδευτικού υλικού και των τεχνολογιών που απαιτούν οι νέοι ρόλοι ● επένδυση στην ανάπτυξη των κατάλληλων λογισμικών και της τεχνολογίας της πλησίον του ασθενούς για την εξυπηρέτηση των νέων ρόλων ● αξιοποίηση των μέσων κοινωνικής δικτύωσης. Συμπερασματικά, η σημερινή συζήτηση για την ΠΦΥ, μέσα σε συνθήκες πολλαπλής χρήσης, ανοίγει ένα σημαντικό δρόμο για το ρόλο των φαρμακοποιών στη βελτίωση της ποιότητας και της αποτελεσματικότητας των υπηρεσιών της. Μένει αυτή η συζήτηση που γίνεται σήμερα μέσα στον Πανελλήνιο Φαρμακευτικό Σύλλογο και στους τοπικούς φαρμακευτικούς συλλόγους αλλά και στο σύστημα διακυβέρνησης να βρουν αποδοχή και από τους άλλους επαγγελματικούς και εκπαιδευτικούς φορείς μέσα σε ένα κλίμα συνέργειας και διεπαγγελματικής συνεργασίας, ώστε να δοθούν οι δυνατότητες στο φαρμακοποιό να δοκιμάσει τους νέους ρόλους που του αναλογούν. Το άρθρο βασίστηκε σε ομιλία στο 13ο Παγκρήτιο Φαρμακευτικό Συνέδριο στο Ηράκλειο Κρήτης (13-14 Μαΐου 2017) Ο νέος ή μελλοντικός διευρυμένος ρόλος του φαρμακοποιού στην ΠΦΥ, περιλαμβάνει υπηρεσίες σχετικές με την προαγωγή της υγείας, τον προσυμπτωματικό έλεγχο, τη συμβουλευτική (αυτοφροντίδα) και την παραπομπή (σε άλλους επαγγελματίες υγείας). Επιλεγμένες βιβλιογραφικές αναφορές 1/ Lam B. Expanding the role of community pharmacists in primary care. The Pharmaceutical Journal. 2/ Pharmacists and Primary Care. Available at http://www.repertoiremag.com/pharmacists-and-primary-care.html 3/ Bradley CP. The future role of pharmacists in primary care. Br J Gen Pract. 2009; 59: 891–892. 4/ Jorgenson et al. Guidelines for pharmacists integrating into primary care teams. Can Pharm J (Ott). 2013; 146: 342–352. 5/ Bienkowska-Gibbs, et al. New organisational models of primary care to meet the future needs of the NHS: A brief overview of recent reports. Published by the RAND Cooperation, Santa Monica, Calif. And Cambridge, UK, 2015. 6/ Anastasaki, et al. Prevalence of metabolic syndrome and cardiovascular risk in primary care patients in Greece: A red flag for screening, prevention and treatment. BMC Family Practice (under review). 7/ Foscolou, et al. The Impact of the Financial Crisis on Lifestyle Health Determinants Among Older Adults Living in the Mediterranean Region: The Multinational MEDIS Study (2005-2015). J Prev Med Public Health. 2017;50:1-9. 8/ Bertsias, et al. Assessing the burden of cognitive impairment in primary care practices on the island of Crete, Greece. (in manuscript). 9/ Girvalaki, et al. Tobacco treatment Training Network in Crete (TiTAN- Crete): protocol for a controlled before-after study. Tobacco Prevention and Cessation. 2016;2:64. 10/ Bertsias et al. Studying the burden of community-acquired pneumonia in adults aged ≥50 years in primary health care: an observational study in rural Crete, Greece. NPJ Prim Care Respir Med. 2014;24:14017. 11/ Κοϊνης Φ, Σηφάκη-Πιστόλλα Δ, Χατζέα ΒΕ, Τζανάκης Ν, Γεωργούλιας Β, Λιονής Χ. Κάπνισμα και κατανάλωση αλκοόλ σε ασθενείς με κακοήθη νεοπλάσματα παχέος εντέρου. Δεδομένα δυο δεκαετιών από το Κέντρο Καταγραφής Καρκίνου Κρήτης (Poster) 3ο Ελληνικό Συνέδριο Ογκολογίας. Ιωάννινα, 21-23 Απριλίου 2016. Ο Χρήστος Λιονής, MD, PhD, FRCGP(Hon), FESC, είναι καθηγητής Γενικής Ιατρικής και Πρωτοβάθμιας Φροντίδας Υγείας, στην Ιατρική Σχολή του Πανεπιστημίου Κρήτης, lionis@uoc.gr ΠΟΛΙΤΙΚΗ ΦΑΡΜΑΚΟΥ / ΦΑΡΜΑΚΕΙΑ KAI Π.Φ.Υ. % % 9 ± 4 #