Φαρμακευτικός Κόσμος, Τεύχος #160

43 Αίτια Η ξηροδερμία δεν έχει μία μεμονωμένη αιτία, αλλά μπορεί να οφείλεται σε εξωτερικούς και εσωτερικούς παράγοντες. Εξωτερικοί παράγοντες Οι εξωτερικοί παράγοντες αποτελούν τη συνηθέστερη υποκείμενη αιτία της ξηροδερμίας και περιλαμβάνουν το ψύχος σε συνδυασμό με τη χαμηλή υγρασία και τη χρήση κεντρικής θέρμανσης. Άλλοι εξωτερικοί παράγοντες είναι το συχνό πλύσιμο με σκληρά σαπούνια (αφαιρούν σμήγμα από το δέρμα), το μπάνιο ή το αφρόλουτρο με καυτό νε- ρό, η κατάχρηση απολυμαντικών και καθαριστικών πα- ραγόντων (κυρίως όταν περιέχουν αλκοόλ), η ανεπαρκής ενυδάτωση του δέρματος με μαλακτικές κρέμες ή ακό- μα και η ένδυση με υφάσματα που ερεθίζουν το δέρμα (π.χ. μάλλινα, λινά). Εσωτερικοί παράγοντες Στους προδιαθεσικούς (εσωτερικούς) παράγοντες για την ανάπτυξη ξηροδερμίας περιλαμβάνονται: ● Η ηλικία: Η ξηροδερμία είναι συχνότερη στους ηλικιωμέ- νους, επειδή οι σμηγματογόνοι αδένες συρρικνώνονται με την ηλικία και έτσι παράγουν λιγότερο σμήγμα που λιπαίνει το δέρμα, ενώ ταυτοχρόνως υπερπαράγονται κερατινοκύτταρα που δημιουργούν το χαρακτηριστικό ξηρό, αφυδατωμένο δέρμα του ηλικιωμένου ατόμου. ● Η κληρονομικότητα: Χαρακτηριστικό παράδειγμα μιας κληρονομούμενης νόσου που μπορεί να εκφράζεται με σχετικά ήπια ή έντονη μορφή είναι η ιχθύαση, η οποία χαρακτηρίζεται από δέρμα ξηρό και λεπιδώδες. ● Το οικογενειακό ιστορικό ξηροδερμίας. ● Το ατομικό ιστορικό ορισμένων άλλων δερματο- παθειών, όπως η ατοπική δερματίτιδα, το έκζεμα και η ψωρίαση. ● Συστηματικά νοσήματα: Η ξηροδερμία είναι συχνότερη στους πάσχοντες από ορισμένα συστηματικά νοσήματα, όπως είναι o υποθυρεοειδισμός, ο σακχαρώδης διαβήτης και η ανεπάρκεια ορισμένων βιταμινών και ιχνοστοιχείων (π.χ. βιταμίνης Α, ψευδαργύρου), το σύνδρομο Sjögren’s, η HIV/AIDS λοίμωξη, η νεφρική ανεπάρκεια, το λέμφωμα και διάφορες μορφές καρκίνου. ● Εμμηνόπαυση: Η ξηροδερμία είναι επίσης πιο συνη- θισμένη στις εμμηνοπαυσιακές γυναίκες, εξαιτίας των ορμονικών αλλαγών που βιώνουν. ● Λήψη φαρμάκων: Ορισμένα φάρμακα, ιδιαίτερα για την υπέρταση (π.χ. διουρητικά ), τη χοληστερόλη και την ακμή (π.χ. ρετινοειδή, ισοτρετινοΐνη ), τα αντιανδρογόνα και η χημειοθεραπεία επίσης μπορεί να καταστήσουν το δέρμα πιο ξηρό και ευαίσθητο. Προσοχή! Οι περισσότεροι από τους εξωτερικούς πα- ράγοντες σχετίζονται με το χειμώνα, με απο- τέλεσμα να θεωρεί πολύς κόσμος την ξηρο- δερμία ως χειμερινό πρόβλημα. Ωστόσο, η ξηροδερμία εκδηλώνεται όταν υπάρχει προδιάθεση και αυτή δεν έχει επο- χικότητα. Αν δεν υπάρχει προδιάθεση, το δέρμα μπορεί να γίνει λίγο πιο ξηρό το χει- μώνα, αλλά όχι σε βαθμό να δημιουργήσει ιδιαίτερο πρόβλημα.  του Μάρκου Μιχελάκη