Φαρμακευτικός Κόσμος, Τεύχος #158

37 Η σωστή χρήση της αυτοφροντίδας μπορεί να βοηθήσει τόσο τους ασθενείς, όσο και το σύνολο του συστήματος υγείας και ασφάλισης. Πλήθος δημοσιευμένων μελετών δείχνει ότι η χρήση των ΜΗ.ΣΥ.ΦΑ. έχει πολλαπλές επιπτώσεις, με σημαντικότερη, τη μεγάλη μείωση της δαπάνης των ασφαλιστικών ταμείων, με άμεσο αποτέλεσμα την εξοικονόμηση οικονομικών πόρων. Αναφορικά με τους ασθενείς, περιορίζεται σημαντικά ο χρόνος απουσίας τους από την εργασία, εφόσον εξοικονομούνται χρονικά οι μετακινήσεις από τις ιατρικές επισκέψεις, καθώς αυξάνεται η προσβασιμό- τητα των ασθενών σε φάρμακα. Εντούτοις, υπάρχει μετακύλιση του κόστους από τα ασφαλιστικά ταμεία στους ίδιους τους ασθενείς, εφόσον τα σχετικά φάρμακα –σε μη σοβαρές περιπτώσεις– δε συνταγογραφούνται από τους γιατρούς. Αν θα θέλαμε να το απεικονίσουμε με μια μαθηματική εξίσωση, θα μπορούσαμε να πούμε πως η καθαρή επιβάρυνση κόστους, για τους ασθενείς, ισούται με το κόστος των φαρμάκων, μείον τα έξοδα μετακίνησης και επίσκεψης σε γιατρό για τη συνταγογράφηση, υπό την προϋπόθεση ότι αυτή καλύπτεται. Τα παραπάνω έχουν τεκμηριωθεί και στην περίπτωση της χώρας μας. Συγκεκριμένα, μελέτη που εκπονήθηκε πρόσφατα, κατέδειξε πως η επέκταση της λίστας των ΜΗ.ΣΥ.ΦΑ. θα εξοικονομούσε σημαντικούς πόρους, χω- ρίς να μεταβιβάζει παράλληλα, ολόκληρη την εξοικονό- μηση στους ασθενείς. Αξίζει επίσης να σημειωθεί, ότι τα φάρμακα αυτά, ναι μεν είναι ασφαλή, η χρήση τους δε, θα πρέπει να γίνεται ορθολογικά, ειδικότερα λαμβάνοντας υπόψη το γεγονός ότι σε πολλές περιπτώσεις γίνεται ταυτόχρονη λήψη και άλλων φαρμάκων, είτε συνταγογραφούμενων, είτε μη, για τα οποία υπάρχουν αντενδείξεις και κίνδυνοι από την ταυτόχρονη χρήση. Γι’ αυτόν τον λόγο, τα προϊόντα που χρησιμοποιούνται στην αυτοθεραπεία, θα πρέπει να συνοδεύονται με επαρκείς πληροφορίες, αναφορικά με τις οδηγίες χρήσης τους, τη δοσολογία και τις πιθανές παρενέργειές τους. Οι φαρμακοποιοί λοιπόν, είναι οι επαγγελματίες, που διαδραματίζουν το σημαντικότερο ρόλο στην καθοδήγηση του ασθενούς, στα πλαίσια της αυτοφροντίδας και της αυτοθεραπείας και γι’ αυτό απαιτείται επαρκής και αποτελεσματική ενημέρωση των πολιτών από τον φαρμακοποιό. Η αποτελεσματική επικοινωνία μεταξύ φαρμακοποιού και ασθενούς, καθώς και η λεπτομερής αξιολόγηση του προβλήματος από την πλευρά του φαρμακοποιού, είναι ζωτικής σημασίας, εφόσον οι φαρμακοποιοί ουσιαστικά αποτελούν τους συμβούλους των ασθενών και υποκαθιστούν, εν μέρει, τους γιατρούς σε συγκεκριμένα πλαίσια. Η σωστή εκπαίδευση των φαρμακοποιών θα δημιουργήσει ένα περιβάλλον, εντός του φαρμακείου, το οποίο θα ενθαρρύνει τους πολίτες να απευθύνονται πρώτα σε εκείνους, προκειμένου να λάβουν την ορθή καθοδήγηση, ενώ παράλληλα, θα πρέ- πει να γίνουν βελτιώσεις στην παρουσίαση και προβολή των ΜΗ.ΣΥ.ΦΑ. στα φαρμακεία, με στόχο την αύξηση των θεραπευτικών επιλογών των ασθενών. Η ορθολογική προαγωγή της χρήσης των ΜΗ.ΣΥ.ΦΑ. δύναται να βελτιώσει την πρόσβαση, την ευκολία, την εξυπηρέτηση, τα υγειονομικά αποτελέσματα και την ικανοποίηση των ασθενών και να μειώσει τις δαπάνες για την κοινωνική ασφάλιση. Συνοψίζοντας, γίνεται κατανοητό ότι ο φαρμακοποιός διαδραματίζει κορυφαίο ρόλο στην αυτοφροντίδα και στην αυτοθεραπεία, αφού δρα ως πληροφοριοδότης, ως προμηθευτής φαρμάκων, ως εκπαιδευτής και επόπτης, ως συνεργάτης και ως προαγωγός υγείας. Ωστόσο, τα παραπάνω δύναται να επιτευχθούν μόνον όταν υπάρχει σωστός και προσεχτικός σχεδιασμός, αλλιώς μπορεί να επιφέρουν τα αντίθετα αποτελέσματα. Ο Δρ. Νίκος Μανιαδάκης είναι Καθηγητής στο Τμήμα Οργάνωσης & Διοίκησης Υπηρεσιών Υγείας & Αναπληρωτής Κοσμήτορας, Εθνική Σχολή Δημόσιας Υγείας (ΕΣΔΥ), nmaniadakis@yahoo.com Η σωστή εκπαίδευση των φαρμακοποιών θα δημιουργήσει ένα περιβάλλον, εντός του φαρμακείου, το οποίο θα ενθαρρύνει τους πολίτες να απευθύνονται πρώτα σε εκείνους, προκειμένου να λάβουν την ορθή καθοδήγηση.